Faktoring sistemi nasıl çalışır?
Bir faktoring işleminde vadeli bir satış ile birlikte üç taraf bulunur. Alıcı (borçlu), satıcı ve faktoring şirketi.
Alıcı satıcıya siparişini bildirdikten sonra, satıcı şirket, faktoring şirketine alıcı ile ilgili bilgileri aktarır. Faktoring şirketi, alıcının kredibilitesini araştırarak, satıcıya tahsis edilebilen limit ve şartları bildirir. Satıcı ile alıcı arasında sözleşme imzalanır, ürünler gönderilir. Satıcı, alıcıya gönderdiği faturanın bir kopyasını da faktoring şirketine iletir. Faktoring şirketi sözleşme çerçevesinde, belirtilen oranlar çerçevesinde satıcıya ön ödeme yapar. Faktoring şirketi vade tarihinde alıcıdan fatura tutarını tahsil eder ve satıcıya kalan bakiyeyi öder.
Faktoringi kimler kullanabilir?
Ticaretin olduğu her alanda faktoring kullanılabilir. Burada önemli olan, vadeli bir satış işleminin gerçekleşmesidir. Faktoring, özellikle KOBİ'ler için uygun bir finansman modelidir.
Faktoringe konu olan ücretler nelerdir?
Faktoring işlemlerinde yapılan sözleşmeye göre, gündeme gelen ücretler aşağıdaki gibidir:
Komisyon: Faktoring şirketinin sunduğu hizmetler karşılığında satıcı şirketten aldığı ücret.
Faiz: Satıcının ön ödeme imkanından yararlanması durumunda ödeyeceği faiz tutarı.
Masraf: Faktoring şirketinin satıcı adına gerçekleştirdiği, posta, havale, EFT vb. işlemlerden doğan giderler.
BSMV: Yasal olarak, faktoring hizmetleri karşılığında sağlanan gelirler BSMV'ye tabi olmakla birlikte, döviz girdisi sağlayacak işlemlerde bu ücret alınmaz.
Faktoringde iki temel maliyet vardır: Faktoring komisyonu ve faktoring ücreti. Faktoring ücreti yalnızca finansman hizmetinden yararlanmanız durumunda alınır. Komisyon ise temlik alınan alacaklar üzerinden hesaplanan ve işlem hacmine, alacağın vadesine göre değişen bir maliyettir.
Açık hesap çalışılan müşteriler için de faktoring uygulanabilir mi?
Evet. Açık hesap çalışılan şirketlerden olan alacaklar faktoring sözleşmesi ile birlikte hizmet verecek faktoring şirketine devredilebilir. Fatura kesilirken, alıcı şirkete bir notla durumu bildirmek ve ödemenin faktoring şirketine yapılması gerektiğini belirtmek yeterlidir.
Faktoring işlemlerinden yararlanabilmek için, fatura kesmiş olmak şart mı?
İlgili mevzuatta, faktoringe konu olabilecek alacakların, fatura veya benzeri bir belgeye dayandırılması gerekliliği öngörülmektedir.
Alıcı şirketlere faktoring ile çalıştığımı bildirmeli miyim?
Normal şartlarda foktoring kullanımı için alıcı şirketin onayı gerekmemekle birlikte, alacağın faktoring şirketi üzerinden tahsil edeceğinin yazılı olarak bildirilmesi gerekir.
Finansman ihtiyacım olmadığı halde faktoringden yararlanabilir miyim?
Evet. Finansman fonksiyonundan yararlanmadan, yalnızca tahsilat ve alacak yönetimi ve/veya garanti fonksiyonlarından yararlanmak mümkündür. Buna siz karar verirsiniz.
Kabili rücu ve gayrikabili rücu faktoring arasında ne fark var?
Kabili rücu faktoring, faktoring şirketinin alacağın ödenmeme riskini üstlenmediği faktoring şekli olup, bu modelde finansman ve tahsilat hizmeti verilir. Gayrikabili rücu faktoring ise başta belirlenen limitler ve şartlar çerçevesinde, alacağın ödenmeme riskinin faktoring şirketince üstlenilmesidir.
Finansman hizmeti alırken ne kadar ön ödeme alabileceğim?
Alacağınız ön ödemenin oranı, temlik ettiğiniz alacakların vadesi, işlem hacminiz ve alacaklarınızın kredibilitesine bağlı olarak belirlenir.
Faturalı alacağa konu malın ayıplı olması durumunda garanti kalkar mı?
Garantinin kalkmasında en önemli nedenlerden biri, malın ayıplı olması veya alıcı tarafından talep edilen maldan farklı bir malın gönderilmiş olmasıdır. Bunun yanında, limit tahsis şartlarının yerine getirilmiş olması, uluslararası faktoring kurallarına uyma, alıcı şirket ile yapılan sözleşme ya da sipariş koşullarına uyum, garantinin geçerliliği ve devamı için zorunludur.
Faktoringin senet karşılığı banka kredilerinden farkı nedir?
Senet karşılığı banka kredilerinde, senetler kullandırılan kredinin teminatını oluşturur ve bilançonun aktifinde senetli alacaklar içinde izlenmeye devam edilir. Bunun karşılığında kullanılan kredi de pasifte mali borçlar içinde gösterilir. Faktoring işlemlerinde ise senet faturayla ilişkili olarak doğrudan alacağı temsil eder. Devredilen alacak tutarı bilançoda senetli alacaklardan çıkartılarak nakde dönüştürülür ve mali borçlar içinde gösterilmez.
Alacağımın ödenmemesi durumunda kanuni takip işlemi nasıl yapılıyor?
Bu husus müşteri ve faktor arasındaki anlaşmaya bağlıdır. Takibat müşteri tarafından yapılabileceği gibi, masrafları müşteriye ait olmak üzere factoring şirketi tarafından da yapılabilir.